08-02-2021

Europa investeert € 4 miljard in kankerbestrijding

De Europese Commissie lanceerde daags vóór Wereldkankerdag een Europese aanpak voor kankerbestrijding. Het Europe’s Beating Cancer Plan richt zich op alle aspecten van kanker: van preventie en diagnose tot nieuwe behandelingen en geneesmiddelen.

In 2020 werden 2,7 miljoen mensen in de Europese Unie gediagnosticeerd met kanker, en 1,3 miljoen mensen overleden aan de ziekte. ‘Als we nu niet daadkrachtig optreden, zal het aantal kankergevallen tegen 2035 met 24% zijn toegenomen, en daarmee de belangrijkste doodsoorzaak in de EU zijn’, zei EU-voorzitter Ursula von der Leyen op 3 februari bij de lancering van het Europese kankerplan. Het Europe’s Beating Cancer Plan krijgt € 4 miljard aan financiering, waaronder € 1,25 miljard uit het toekomstige EU4Health-programma.

Vier pijlers

Het Europese kankerbestrijdingsplan richt zich over vier terreinen: duurzame kankerpreventie, vroegtijdige opsporing van kanker, gelijke toegang tot diagnose en behandeling, en betere levenskwaliteit van kankerpatiënten en -overlevenden. Andere concrete kerninitiatieven zijn:

  • Kenniscentrum voor kanker
  • Europees initiatief voor kankerbeeldvorming
  • Kanker door humaan papillomavirus (hpv) uitroeien
  • EU-kankerscreeningprogramma
  • EU-netwerk van nationale integrale kankercentra
  • Kankerdiagnostiek en -behandeling voor iedereen
  • Europees initiatief voor meer inzicht in kanker
  • Initiatief voor een betere levenskwaliteit voor kankerpatiënten
  • Register van ongelijkheid bij kanker
  • Initiatief voor kinderen met kanker

Toegang

De Europese Commissie lanceert in 2023 een programma voor personalised treatment, volledig gefinancierd via Horizon Europe en er op gericht prioriteiten op het gebied van onderzoek en opleiding vast te stellen. Het plan gaat ook nader in op de toename van tekorten aan medicijnen en de ernstige gevolgen voor patiënten. Verder zet de Commissie in op het stimuleren van repurposing. Dit jaar wordt al een start gemaakt met een platform om de toegang tot geneesmiddelen tegen kanker te verbeteren.

Zorgen

Het is goed nieuws dat overlevingskans van patiënten stijgt, dankzij nieuwe behandelingen, zoals immunotherapie, maar er moet nog veel gebeuren, vindt Gerard Schouw, directeur van de Vereniging Innovatieve Geneesmiddelen. ‘Kanker is immers nog steeds doodsoorzaak nummer één in Nederland’, zegt Schouw tegen ANP Expert. ‘Wij zien nog veel ruimte voor verbetering, vooral op het gebied van klinisch onderzoek en vergoedingsbesluiten is versnelling van de procedures nodig.’ Daarnaast wijst hij op de opmars van een heel nieuwe generatie cel- en gentherapieën. ‘Deze nieuwe therapieën zijn zo nieuw en anders, dat ze vastlopen in het toch al niet zo efficiënte traditionele toelatingssysteem.’

Tweede Kamer: Nationaal Actieplan kanker noodzakelijk

De Tweede Kamer heeft dinsdag met algemene stemmen een motie aangenomen die het kabinet oproept een Nationaal Actieplan tegen kanker op te zetten. Intensivering van onderzoek naar nieuwe behandelingen en meer aandacht voor preventie en laagdrempelige toegang tot kennis en nazorg moeten volgens de Kamer onderdeel uitmaken van het Actieplan. De motie werd vorige week, op Wereldkankerdag, ingediend door de Kamerleden Kuik (CDA), Bolkestein (VVD), Diertens (D66) en Sazias (50Plus).

WHO

Ook de wereldgezondheidsorganisatie WHO kondigde in het kader van Wereldkankerdag een Europees oncologie-initiatief aan. Daarbij wijzen ze op de verstoring van de zorg als gevolg van de coronacrisis. Nederland en België zagen afgelopen jaar bijvoorbeeld het aantal gediagnostiseerde gevallen van kanker met 30 tot 40% dalen. Het plan richt zich op vergelijkbare gebieden als het Europese kankerbestrijdingsplan, met als extra aandachtsgebied palliatieve zorg en data. In eerste instantie ligt de focus op kanker bij kinderen, baarmoederhals- en borstkanker.

Europees kankerbestrijdingplan