22-02-2021

‘Preventie infectieziekten vraagt om proactieve investeringsaanpak’

‘Een effectieve, toekomstige bestrijding van infectieziekten vraagt om een proactieve investeringsaanpak in onder meer de ontwikkeling en beschikbaarheid van vaccins, virusremmers en antibiotica. Een reële optiewaardenanalyse kan daarbij van grote toegevoegde waarde zijn.’

Dat zegt Cornelis Boersma, bijzonder hoogleraar Duurzame Zorg en Innovatie en CEO van Health -Ecore, in een reactie op een initiatiefnota van Tweede Kamerlid Hayke Veldman (VVD) en een motie van collega-VVD-kamerlid Martin Wörsdörfer over de bestrijding en preventie van infectieziekten en het anticiperen op toekomstscenario’s.

Investering
In de initiatiefnota vraagt Veldman de Kamer om een meer proactieve houding ten aanzien van onderzoek & ontwikkeling naar middelen ter preventie van infectieziekten. Boersma is pleitbezorger voor een aanpak waarbij de beoordeling en beschikbaarheid van dergelijke preventieve middelen meer als een investerings- dan een budgetteringsbeslissing worden gezien.

Pro-actief
Boersma: ‘De uitbraak van de huidige pandemische situatie heeft enorme impact op onze gezondheidszorg, maatschappij en economie. De gevolgen voor de komende jaren zijn nog niet te overzien.’ De onzekerheid over het risico van een dergelijke infectieziektenuitbraak enerzijds en de mogelijke kosten van een investering in oplossingen anderzijds, leidt volgens Boersma eerder tot een reactieve ‘wait and see’ aanpak in plaats van een proactieve investeringsaanpak.

Reële optiewaarde
COVID-19 heeft ons geleerd hoe belangrijk het is om voorbereid te zijn op uitbraaksituaties. Hoe kunnen we ons goed voorbereiden met investeringen in onderzoek, ontwikkeling en beschikbaarheid van middelen voor infectieziektenpreventie? Boersma: ‘Dit vergt een proactieve aanpak waarbij de kosten voor de baten uitgaan. De essentie van preventie is immers dat je voorkomt dat iets een probleem wordt.’ Aanvullend op berekeningen van de kosteneffectiviteit, kan toepassing van reële optiewaarden van grote betekenis zijn, gelooft Boersma. ‘De toegevoegde waarde van deze methodiek zit hem in het kwantificeren van de onzekerheid voor verschillende investeringsscenario’s. Deze beproefde methode kan ook een belangrijke rol spelen in publieke investeringsbesluiten. Dit vanuit de zorg, maar wat nu zo duidelijk wordt, juist ook vanuit een breder maatschappelijk en economisch perspectief.’

Reactie minister
Minister van Ark onderstreept het belang van goede infectieziektenbestrijding en geeft aan dat reële optiewaarden hier beperkt van betekenis zou kunnen zijn. Na een toelichting op de initiatiefnota en reacties van kamerleden en de minister is een motie aangenomen waarin het kabinet verzocht wordt om de toepassing van reële optiewaarden ter preventie van infectieziekten verder te onderzoeken.

En nu verder…
Boersma: ‘Laten we niet navelstaren en blijvend kijken naar de learningsuit de huidige pandemie, maar juist ook vooruitkijken naar hoe we de zorg na deze crisis zo goed mogelijk op het gewenste niveau krijgen en naar de toekomst toe goed voorbereid zijn op dergelijke uitbraaksituaties. De toepassing van reële optiewaarde theorie in de besluitvorming voor publieke investeringen in onderzoek & ontwikkeling en beschikbaarheid van vaccins, antibiotica, virusremmers, alternatieven en preventie in het algemeen zou in elk geval een bijzonder mooie stap voorwaarts zijn’.

Initiatiefnota Hayke Veldman over anticiperen op toekomstscenario’s

Motie Wörsdörfer

Kamerbrief minister Van Ark